2025లో రికార్డు స్థాయికి ప్రపంచ సైనిక వ్యయం.. భారత్ టాప్ 5లోకి ప్రవేశం

ప్రపంచ రక్షణ వ్యయం 2025లో చరిత్రలోనే అత్యధిక స్థాయికి చేరుకుంది. స్టాక్‌హోమ్ ఇంటర్నేషనల్ పీస్ రీసెర్చ్ ఇన్స్టిట్యూట్ విడుదల చేసిన తాజా నివేదిక ప్రకారం, ప్రపంచ దేశాలు సైనిక రంగంపై చేసిన మొత్తం ఖర్చు 2,887 బిలియన్ డాలర్లకు పెరిగింది. ఇది ఇప్పటివరకు నమోదైన అత్యధిక గ్లోబల్ డిఫెన్స్ వ్యయంగా గుర్తించబడింది. వరుసగా పదకొండవ సంవత్సరం కూడా ప్రపంచ సైనిక వ్యయం పెరుగుతుండటం అంతర్జాతీయ భద్రతా పరిస్థితులు మరింత సంక్లిష్టంగా మారుతున్నాయనే సంకేతంగా భావించబడుతోంది.

ఈ పెరుగుదలకు ప్రధాన కారణంగా యూరప్ మరియు ఆసియా ప్రాంతాల్లో రక్షణ బడ్జెట్లు వేగంగా పెరగడం కనిపిస్తోంది. యుద్ధాలు కొనసాగడం, రాజకీయ అస్థిరత, భద్రతా ఆందోళనలు పెరగడం వంటి అంశాలు దేశాలను తమ సైనిక సామర్థ్యాన్ని బలోపేతం చేయడానికి ప్రేరేపిస్తున్నాయి. ఆధునిక ఆయుధాలు, డ్రోన్లు, క్షిపణి వ్యవస్థలు, సైబర్ రక్షణ వంటి రంగాల్లో పెట్టుబడులు భారీగా పెరుగుతుండటంతో మొత్తం రక్షణ వ్యయం గణనీయంగా పెరిగింది.

ఈ నివేదికలో భారత్‌కు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యత లభించింది. 2025లో భారత్ తన రక్షణ వ్యయాన్ని 92.1 బిలియన్ డాలర్లకు పెంచింది. దీంతో తొలిసారిగా భారత్ ప్రపంచంలో అత్యధిక రక్షణ వ్యయం చేసే టాప్ ఐదు దేశాల జాబితాలో స్థానం సంపాదించింది. ఈ జాబితాలో అమెరికా, చైనా, రష్యా, జర్మనీ, భారత్ ఉన్నాయి. ఈ ఐదు దేశాలు కలిసి ప్రపంచ సైనిక వ్యయంలో 58 శాతం వాటాను కలిగి ఉండటం గమనార్హం.

భారత్ రక్షణ వ్యయం పెరగడానికి భద్రతా అవసరాలు, సరిహద్దు పరిస్థితులు, ఆధునికీకరణ కార్యక్రమాలు ప్రధాన కారణాలుగా ఉన్నాయి. పహల్గామ్ ఉగ్రదాడి వంటి సంఘటనలు దేశ భద్రతా వ్యూహాన్ని మరింత బలోపేతం చేయాల్సిన అవసరాన్ని చూపించాయి. ఈ నేపథ్యంలో సైనిక ఆధునీకరణకు భారీగా పెట్టుబడులు పెడుతోంది.

ఇదే సమయంలో భారత్–పాకిస్తాన్ మధ్య జరిగిన ఉద్రిక్తతలు కూడా ఈ పెరుగుదలపై ప్రభావం చూపినట్లు నివేదిక పేర్కొంది. 2025 మేలో జరిగిన సైనిక ఉద్రిక్తతల సమయంలో భారత్ చేపట్టిన ఆపరేషన్ సిందూర్‌లో యుద్ధ విమానాలు, డ్రోన్లు, క్షిపణులు ఉపయోగించబడ్డాయి. ఈ ఘటన తర్వాత రక్షణ అవసరాలు మరింత పెరిగినట్లు విశ్లేషించబడుతోంది.

పాకిస్తాన్ కూడా తన రక్షణ వ్యయాన్ని 11 శాతం పెంచి 11.9 బిలియన్ డాలర్లకు చేరుకుంది. చైనా నుంచి ఆయుధాల కొనుగోళ్లు, పాత ఒప్పందాల చెల్లింపులు ఇందుకు ప్రధాన కారణాలుగా ఉన్నాయి. ఇది దక్షిణాసియా భద్రతా పరిస్థితులు ఎంత సున్నితంగా ఉన్నాయో చూపిస్తోంది.

యూరప్‌లో కూడా రక్షణ వ్యయం భారీగా పెరిగింది. అక్కడ సైనిక ఖర్చు 14 శాతం పెరిగి 864 బిలియన్ డాలర్లకు చేరుకుంది. రష్యా–ఉక్రెయిన్ యుద్ధం కొనసాగుతుండటంతో రెండు దేశాలు కూడా తమ రక్షణ వ్యయాన్ని పెంచుకుంటున్నాయి. అదే సమయంలో నాటో దేశాలు కూడా వేగంగా తమ రక్షణ వ్యవస్థలను బలోపేతం చేస్తున్నాయి.

మొత్తంగా చూస్తే, 2025 ప్రపంచ రక్షణ వ్యయాల్లో చారిత్రాత్మక సంవత్సరంగా నిలిచింది. భద్రతా అనిశ్చితులు, యుద్ధ పరిస్థితులు, భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు ప్రపంచ దేశాలను మరింత సైనికీకరణ వైపు నడిపిస్తున్నాయి.