ఉత్తర భారతంలో చురుగ్గా రుతుపవనాలు: భారీ వర్షాల హెచ్చరిక

నైరుతి రుతుపవనాలు ఉత్తర మరియు వాయువ్య భారతదేశంలో మరోసారి అత్యంత చురుగ్గా మారాయి. వాతావరణంలో చోటుచేసుకున్న తాజా మార్పుల కారణంగా అనేక రాష్ట్రాల్లో భారీ నుంచి అతి భారీ వర్షాలు కురిసే అవకాశం ఉందని భారత వాతావరణ విభాగం (ఐఎండీ) తీవ్ర హెచ్చరికలు జారీ చేసింది. ప్రధానంగా ఉత్తర హర్యానా, పంజాబ్ పరిసర ప్రాంతాల్లో ఏర్పడిన శక్తివంతమైన ఉపరితల ఆవర్తనాలు ఈ భారీ వర్షాలకు ప్రధాన కారణంగా వాతావరణ నిపుణులు విశ్లేషిస్తున్నారు. ఉపరితల ఆవర్తనాలు అనగా గాలి సుడిగుండంలా తిరుగుతూ, తేమతో కూడిన గాలులను పైకి లాగడం. దీనికి తోడుగా, రుతుపవనాల ద్రోణి పంజాబ్‌లోని ఫిరోజ్‌పూర్, హర్యానాలోని కర్నాల్ నగరాల గుండా ప్రయాణిస్తూ ఉండటం వల్ల వాతావరణం మరింత అస్థిరంగా మారి, విపరీతమైన వర్షపాతానికి దారి తీస్తోంది. రుతుపవనాల ద్రోణి అనేది అల్పపీడన ప్రాంతాలను కలుపుతూ ఏర్పడే ఒక రేఖ లాంటిది. ఇది ఎటువైపు ఉంటే అటువైపు భారీ వర్షాలు కురుస్తాయి. ఆగస్టు ఇరవైవ తేదీ ఉదయం ఎనిమిది గంటల ఇరవై ఒక్క నిమిషాలకు జాతీయ వాతావరణ అంచనా కేంద్రం విడుదల చేసిన అఖిల భారత వాతావరణ సారాంశం మరియు భవిష్యత్ సూచనల బులెటిన్ ప్రకారం, దేశంలోని పలు కీలక ప్రాంతాల్లో వాతావరణం ముఖచిత్రం పూర్తిగా మారిపోయింది. పశ్చిమ హిమాలయ ప్రాంతాలు, దేశంలోనే అతిపెద్ద రాష్ట్రమైన ఉత్తరప్రదేశ్, అలాగే మధ్య భారతదేశంలో రానున్న కొద్ది రోజుల్లో రికార్డు స్థాయిలో కుండపోత వర్షాలు ముంచెత్తుతాయని అధికారులు అంచనా వేస్తున్నారు. వాయువ్య భారతదేశమంతటా రుతుపవనాల చురుకుదనం స్పష్టంగా కనిపిస్తోంది, దీనివల్ల అరేబియా సముద్రం మరియు బంగాళాఖాతం వైపు నుంచి వచ్చే తేమ గాలులు ఉత్తర భారతదేశంపై కేంద్రీకృతమై భారీ మేఘాల ఏర్పాటుకు దోహదపడుతున్నాయి.

హిమాలయ ప్రాంత రాష్ట్రాలకు ఈ వర్షాల వల్ల అత్యంత తీవ్రమైన ముప్పు పొంచి ఉంది. జమ్మూ కాశ్మీర్, లడఖ్ కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాలతో పాటు, హిమాచల్ ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో ఆగస్టు ఇరవైవ తేదీ నుంచి ఆగస్టు ఇరవై రెండవ తేదీ వరకు విస్తారంగా వర్షాలు కురుస్తాయని వాతావరణ శాఖ ప్రత్యేక బులెటిన్‌లో స్పష్టం చేసింది. ఈ ప్రాంతాల్లో భౌగోళిక పరిస్థితులు అత్యంత సున్నితంగా ఉంటాయి. ఇక దేవభూమిగా పిలిచే ఉత్తరాఖండ్ రాష్ట్రంలో పరిస్థితి మరింత తీవ్రంగా ఉండే అవకాశం ఉంది. అక్కడ ఆగస్టు ఇరవైవ తేదీ నుంచి ఏకంగా ఆగస్టు ఇరవై ఐదవ తేదీ వరకు ఆరు రోజుల పాటు ఎడతెరిపి లేకుండా భారీ వర్షాలు పడే సూచనలు ఉన్నాయి. ఈ పర్వత ప్రాంతాల్లో కురిసే భారీ వర్షాల వల్ల కొండచరియలు విరిగిపడే ప్రమాదం (ల్యాండ్‌స్లైడ్స్), ఆకస్మిక వరదలు (ఫ్లాష్ ఫ్లడ్స్), మరియు మేఘాలు బద్దలయ్యే (క్లౌడ్ బరస్ట్) సంఘటనలు జరిగే అవకాశాలు మెండుగా ఉన్నాయి. గతంలో కూడా ఈ రాష్ట్రాలు రుతుపవనాల సమయంలో భారీ ప్రాణ, ఆస్తి నష్టాలను చవిచూశాయి. అందువల్ల ఆయా రాష్ట్రాల ప్రభుత్వాలు అత్యంత అప్రమత్తంగా ఉండాలని, పర్వత ప్రాంతాల అంచుల వద్ద నివసించే ప్రజలను సురక్షిత ప్రాంతాలకు లేదా పునరావాస కేంద్రాలకు తరలించేందుకు ముందస్తు ప్రణాళికలు సిద్ధం చేసుకోవాలని కేంద్ర విపత్తు నిర్వహణ సంస్థ సూచించింది.

ఉత్తరప్రదేశ్ మరియు మధ్య భారతదేశంలో కూడా వర్షాల భీభత్సం కొనసాగనుంది. గంగా నది, యమునా నది, మరియు వాటి ఉపనదుల పరివాహక ప్రాంతాలు అధికంగా ఉండే ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో భారీ వర్షాలు కురవడం వల్ల స్థానికంగా వాగులు, వంకలు పొంగిపొర్లే ప్రమాదం ఉంది. నదులలో నీటిమట్టం ప్రమాద స్థాయిని దాటి ప్రవహించే అవకాశాలు ఉన్నాయి. పట్టణ ప్రాంతాల్లో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థలు (డ్రైనేజీ సిస్టమ్స్) స్తంభించిపోయి రహదారులు చెరువులను తలపించే పరిస్థితులు ఎదురుకావచ్చు. లోతట్టు ప్రాంతాల ప్రజలు అప్రమత్తంగా ఉండాలని, వర్షపు నీరు ఇళ్లలోకి చేరకుండా ఇసుక బస్తాలతో అడ్డుకట్టలు వేసుకోవడం లాంటి తగిన జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలని స్థానిక అధికారులు పదేపదే హెచ్చరిస్తున్నారు. మధ్య భారతదేశంలోని రాష్ట్రాలైన మధ్యప్రదేశ్, ఛత్తీస్‌గఢ్ ప్రాంతాల్లోనూ మోస్తరు నుంచి భారీ వర్షాలు నమోదయ్యే అవకాశాలు స్పష్టంగా కనిపిస్తున్నాయి. ఈ రాష్ట్రాల్లో అటవీ ప్రాంతం ఎక్కువగా ఉండటం వల్ల అటవీ మార్గాల్లో ప్రయాణాలు అత్యంత ప్రమాదకరంగా మారతాయి.